May 26, 2014 - 0 Comments - Veriler -

Karşılaştırmalı Bakış Açısıyla Kapasite Kullanım Oranı

Bir ülkedeki kapasite kullanım oranı, o ülkenin üretkenlik potansiyelinin ne kadarını kullanabildiğini gösterir. Kapasite kullanım oranı ile işsizlik oranı arasındaki ilişki, bu kavramı anlamamıza faydalı olabilir. Bir ülke üretken potansiyelini yeterince kullanamazsa bu kapasite kullanım oranına yansır. Zamanla daha az üreten bir ülkenin kapasite kullanım oranı düşer ve bu da işsizlik oranına artış olarak yansır. Tıpkı Tablo 1’de olduğu gibi.

Kapasite kullanım oranı da, işsizlik oranı gibi, bir ülke ekonomisinin yapısal özelliklerini yansıtır. Tablo 1’de sağ eksen Türkiye’nin yüzde olarak imalat sanayi kapasite kullanım oranını veriyor. Ocak 2007’den başlayıp Mayıs 2013’e kadar gelen bu serinin ortalaması %74. Küresel Krizin etkisiyle 2009 yılında üretim ve ihracat yavaşlayınca kapasite kullanım oranı da düşmüş. Aynı dönemde GSYH’deki büyümeye rağmen, ne %10 çevresinde seyreden işsizlikte ne de %75’lerde seyreden kapasite kullanım oranında bir değişiklik gözlemlenmiyor. Bu durum, daha önce İşsizlik ve GSYH Büyüme Oranları notunda bahsettiğimiz “istihdamsız büyüme” olgusuna bir kez daha işaret ediyor.

Tablo 1

Karşılaştırmalı bir bakış açısından baktığımızda (Tablo 2), 2001’in başından bugüne (2013 Temmuz) kadar geçen süre zarfında Türkiye ekonomisinin kapasite kullanım oranının ABD ve Brezilya ile paralel bir seyir izlediğini ve Küresel Krizden ise görece olarak daha sert bir şekilde etkilendiğini gözlemliyoruz.

Tablo 2

Kaynaklar:

İmalat Sanayi Kapasite Kullanım Oranı verileri Merkez Bankası websitesinden, “Veriler” sekmesinin altında yer alan “İstatistiksel Veriler (EVDS)”in “GENEL İSTATİSTİKLER” altsekmesinden alınmıştır.

İstatistiksel Tablo: “Kapasite Kullanım Oranı-İmalat sanayi (Ağırlıklı-NACE REV.2) – Merkez Bankası (Aylık, %)”

İşsizlik oranı verileri TÜİK websitesinden, “İşgücü İstatistikleri” sekmesinden alınmıştır.

İstatistiksel Tablo: “Mevsim Etkilerinden Arındırılmış Temel İşgücü Göstergeleri” (“2005 ve Sonrasına İlişkin Sonuçlar (2008 Bazlı Nüfus Projeksiyonlarına Göre)” altında.)

Karşılaştırmalı veriler OECD websitesinden, “Business Tendency and Consumer Opinion Surveys (MEI)” sekmesinden alınmıştır.

Gösterge: “Rate of capacity utilisation”

Print Friendly

Yorum yazın...

Your email address will not be published. Required fields are marked *